Саяси қуғын-сүргін құрбандарын еске алу ескерткіші
31 мамыр-саяси қуғын-сүргін құрбандарын еске алу күні.
1930 жылы мамыр айында КСРО ХКҚ «Қазақстанда еңбекпен түзету лагерін құру туралы» қаулы қабылданды. 1931 жылы 19 желтоқсанда шешім шығарылып «Гигант» совхозы ОГПУ-дың Қарағанды жеке еңбекпен түзету лагері болып қайта құрылды. Оны қысқаша «Қарлаг ОГПУ» деп атаған.
1937 жылы 3 желтоқсанда НКВД-ның №00758 бұйрығы шыққан. Бұл күн - шын мәнінде АЛЖИР-дың ашылған күні. Соның нәтижесінде НКВД-ның Ақмола арнайы бөлімінде КАРЛАГ-қа қарасты «Отанын сатқандардың әйелдеріне арналған Ақмола лагері» пайда болды. Оған қуғын-сүргінге ұшырағандардың әйелдері мен туған-туыстары қамалды.
Асыра сілтеу мен халықтың қолындағы малды тартып алу салдарынан 1932-1933 жылдары Қазақстанда ашаршылықтан бір жарым миллион адам көз жұмды, 600 мыңға жуық адам елін тастап көшіп кетті. Қазақ 2 миллионнан астам қандастарынан айырылды.
Кеңес билігі азамат соғысы жылдарындағы ұлт тәуелсіздігіне белсене қатысқан «Алашорда» қозғалысының көптеген қайраткерлерінің ізіне түсіп, жауыздық саясатпен қудаланған. 1937-1938 жылдары Қазақстанда 118 мың адам сотталды.
